Edu_kreatywni.pl

Wpływ nowych technologii na rozwój dziecka

     Systematyczne obcowanie z komputerem ma wiele zalet, ale zbyt wczesne i niekontrolowane korzystanie z komputera może nieść ze sobą także wiele zagrożeń i problemów. Jest to problem bardzo mi bliski. Na co dzień zauważam u moich dzieci negatywne zmiany spowodowane długotrwałym korzystaniem z gier komputerowych, zwłaszcza u chłopców. 

Od kilku lat obserwujemy stopniową zmianę wzorców spędzania czasu wolnego przez dzieci i młodzież szkolną. Coraz więcej czasu dzieci zaczęły spędzać przed telewizorem,  komputerem i smartfonem. Według badań prawie 100% rodzin posiada obecnie dostęp do Internetu. Udowodniono, że wzrost dostępu do nowych technologii nie wpływa korzystnie na wzrost inteligencji, wręcz odwrotnie.

    Na przestrzeni ostatniego roku, na skutek pandemii i nauki zdalnej, czas spędzony w Internecie i przed monitorem, wydłużył się wielokrotnie. Dzisiaj dzieci żyją bardziej w świecie wirtualnym niż rzeczywistym. Sytuacja ta ma ogromny wpływ na dalszy rozwój psychiki i inteligencji dziecka.

Efekty oddziaływań wysokiej technologii (telewizja, tablet, smartfon, komputer) na rozwój dziecka:

Okres niemowlęcy

- zwolniony przebieg rozwoju intelektualnego,

- opóźnienie lub brak nabywania zdolności językowych,

- opóźniony rozwój zabawy i kształtowania się umiejętności społecznych,

- słaba sprawność motoryczna

Okres od 4 do 12 miesiąca życia

- brak uśmiechu na widok znanej osoby,

- brak koncentracji wzrokowej na twarzy dorosłego,

- brak gaworzenia,

- brak wsłuchiwania się w głos dorosłego,

- brak gestów społecznych (np. pa, pa),

- wolniejszy rozwój dużej i małej motoryki

Okres od 12 miesiąca do 2 roku życia

- niechęć do oglądania obrazów statycznych (np. ilustracje w książkach),

- brak lub opóźniony rozwój mowy,

- brak gestu wskazywania palcem,

- sporadyczne reakcje na swoje imię,

- stan nieustannego rozproszenia

Okres od 2 do 3 roku życia

- brak respektowania reguł społecznych,

- trudności ze zrozumieniem poleceń,

- zabawę na poziomie dzieci rocznych, brak zabaw tematycznych,

- brak umiejętności zabaw w grupie rówieśniczej,

- brak respektowania reguł społecznych,

- komunikowanie się za pomocą krzyku lub płaczu,

- brak zainteresowania książkami, obrazkami,

- niepełne rozumienie języka

Okres przedszkolny i wczesnoszkolny

- zaburzenia koncentracji,

- opóźniony rozwój mowy,

- niższy iloraz inteligencji,

- opóźnienie procesów myślowych m.in. kojarzenia i analizy,

- obniżenie sprawności myślenia abstrakcyjnego i fantazji,

- problemy w komunikacji,

- problemy emocjonalne (nerwice, depresje)

- problemy z nabyciem umiejętności czytania,

- problemy z pamięcią

Okres szkolny

- obniżenie aktywności psychicznej i fizycznej, utrata zainteresowań ,

- pogłębianie się wad postawy,

- zmęczenie oczu, a nawet wady wzroku,

- brak odczuwania przyjemności,

- brak woli, niemożność podejmowania decyzji, 

- wyolbrzymianie pewnych sytuacji np. gniew złość, 

- chwiejność emocjonalna np. stany lekowe, gniew, płacz, 

- utrata uczuć społecznych, poczucia odpowiedzialności, ambicji,

- zaburzenia myślenia abstrakcyjnego i przyczynowo- skutkowego.

    Aby lepiej  zrozumieć skąd płyną tak liczne zagrożenia dla zdrowia naszych dzieci i dla nas samych (użytkowników nowoczesnych technologii), warto poznać ich nośniki. 

Oto niektóre z nich:

1. Światło i dźwięk.

    Ekrany nie wytwarzają obrazu statycznego, ale migają z określoną częstotliwością. Z tego powodu należy zadbać, aby ekran monitora, smartfon nie był w pobliżu stałego miejsca zabawy lub spania dziecka. Zwykle nie zdajemy sobie sprawy z różnorodnych dźwięków stale wydobywających się z urządzeń. Odgłosy te dla bawiącego się obok dziecka mogą być denerwujące, mogą powodować nadwrażliwość na niektóre dźwięki, nadpobudliwość psychoruchową, zaburzenia snu, itd.

2. Pole elektromagnetyczne.

    Wytwarzane jest przez płynący w urządzeniach prąd. Natężenie pola elektromagnetycznego spada wraz ze wzrostem odległości. Dlatego miejsce zabawy powinno znajdować się jak najdalej od tego źródła.

3. Pole elektrostatyczne i jonizacja powietrza

    Promieniowanie oraz wysokie napięcia powodują jonizację powietrza. Zjonizowane powietrze ma różnoraki wpływ na organizm dziecka (np. podrażnienie dróg oddechowych, błon śluzowych i skóry). 

4. Ruch powietrza

    Wewnątrz komputera znajduje się wentylator który wymusza ruch powietrza, który wymusza ruch powietrza w wewnątrz, ale częściowo na zewnątrz. Taki ruch powietrza może unosić alergeny (np. kurz, pyłki roślin doniczkowych itp.) oraz zjonizowane powietrze. Należy więc odpowiednio często czyścić wnętrze komputera z zalegającego kurzu i wietrzyć pomieszczenie oraz tak ustawić komputer aby główny prąd powietrza nie emitował bezpośrednio w kierunku miejsca spania lub przebywania dziecka.

    Patrząc na powyższe zagrożenia wiążące się z użytkowaniem komputera, tabletu lub smartfona, można dojść do wniosku, że najlepiej by było, aby zwłaszcza małe dzieci w ogóle nie stykały się z tymi urządzeniami. 

    Jestem fanką nowych technologii. Wiele razy wykorzystuje je w pracy z dziećmi. Wiem, że odpowiednio zastosowane mogą być wspaniałym narzędziem rozwoju i źródłem radości.

Pamiętajmy jednak, że nieumiejętnie używane bywają przyczyną problemów. Bądźmy rozważni i odpowiedzialni. Od tego zależy harmonijny rozwój naszych dzieci:)

Jak zapobiegać uzależnieniu?

    Jeśli jesteś rodzicem i nie chcesz, aby twoje dziecko miało problem z uzależnieniem od nowych technologii, zwróć uwagę na to:

- Ile czasu dziecko korzysta z urządzeń i w jaki sposób?

- Jak zachowuje się twoje dziecko, jeśli nie może skorzystać z urządzenia? (np. brak prądu, kara itp.)

- Czy twoje dziecko nie okłamuje cię co do długości korzystania z urządzeń?

- Czy nie pogorszyły się oceny szkolne?

- Czy kiedy dziecko korzysta z urządzeń może siedzieć nieprzerwanie wiele godzin?

- Czy zarywa sen i przestał spotykać się z kolegami, by móc korzystać z urządzeń?

- Czy na pytania dotyczące korzystania z urządzeń reaguje agresywnie?

Występowanie takich objawów może świadczyć o pojawiającym się lub już zaistniałym problemie uzależnienia. To jest odpowiedni moment by pomóc. Jeśli sami nie potrafimy, zwróćmy się o pomoc. Tu chodzi o dobro naszego dziecka.

Pozdrawiam  

Jagoda

Źródła:

M.Spitzer "Cyfrowa demencja. W jaki sposób pozbawiamy rozumu siebie i swoje dzieci"

M.Spitzer "Cyber choroby. Jak cyfrowe życie rujnuje nasze zdrowie" www.znak.com.pl

https://www.uzaleznieniabehawioralne.pl/siecioholizm/uzaleznienie-od-internetu/

http://poradnik-logopedyczny.pl/